حُكْمُ السِّحْرِ وَالكِهَانَةِ

وَمَا يَتَعَلَّقُ بِهَا

Itegeko ryerekeranye no kuroga, kuragura ndetse n'ibifitanye isano na byo

لِسَمَاحَةِ الشَّيْخِ العَلَّامَةِ

عَبْدِ العَزِيزِ بْنِ عَبْدِ اللهِ بْنِ بَازٍ

رَحِمَهُ اللهُ

Cyanditswe na: Sheikh

Abdul Aziz Ibun Abdallah Ibun Baaz

بِسْمِ اللهِ الرَّحمَنِ الرَّحِيمِ

UBUTUMWA BWA CYENDA:

Itegeko ryerekeranye no kuroga, kuragura ndetse n'ibifitanye isano na byo¹

Ikuzo n'ishimwe ni ibya Allah wenyine, amahoro n'imigisha bisakare ku muhanuzi wa nyuma udafite undi uzaza nyuma ye. Nyuma y'ibyo:

Bitewe n'ubwinshi bw'abatekamutwe muri iki gihe biyitirira ubuvuzi bakavura bakoresheje uburozi cyangwa ubupfumu, ndetse no gukwira kwabo mu bihugu bimwe na bimwe, no kuriganya kwabo abantu batagira amakenga biganjemo ubujiji; nabonye ari ngombwa, mu rwego rwo gutanga inama kubera Imana no kuziha abagaragu bayo, kugaragaza akaga gakomeye kari muri ibyo kuri Isilamu n'abayisilamu; kubera ko harimo kwishingikiriza ku bitari Imana ndetse no kunyuranya n'itegeko ryayo n'itegeko ry'Intumwa yayo (Imana iyihe amahoro n'imigisha).

Ndavuga nsaba ubufasha Allah Nyir'ibisingizo nti: Kwivuza biremewe nkuko byemeranyijweho n'abamenyi, kandi umuyisilamu yemerewe kujya kwa muganga w'indwara z'imbere mu mubiri, cyangwa se uw'izo kubagwa, ndetse n'uw'indwara z'imitsi n'izindi nkazo; kugira ngo amusuzume uburwayi bwe anabumuvure akoresheje imiti imubereye mu yemewe n'amategeko y'idini; yifashishije ibyo asobanukiwe mu bumenyi bw'ubuvuzi; kuko ibyo biri mu rwego rwo gukoresha impamvu zifatika kandi ntibinyuranyije no kwiringira Allah. Kandi rwose Allah Nyir'ibisingizo ni we uteza uburwayi akanabugenera umuti wabwo; ibi ubizi arabizi n'utabizi ntabyo azi, ariko We Nyir'ibisingizo ntiyashyize gukira uburwayi kw'abagaragu be mu byo yabaziririje.

Ntabwo byemewe ku murwayi kujya mu bapfumu bavuga ko bazi ubumenyi bw'ibitagaragara; kugira ngo bamubwire indwara arwaye, nk'uko bitanemewe ko yemera ibyo bamubwira kuko baba bavuga bakekeranya mu bumenyi bw'ibitagaragara, cyangwa se bagatumaho amajini kugira ngo bayifashishe ku byo bashaka, kandi bene abo bafatwa nk'abahakanyi n'abayobye iyo biyitiriye ubumenyi bw'ibitagaragara.

Muslim yakiriye mu gitabo cye cy'impamo ko Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) yavuze iti:

«مَنْ أَتَى عَرَّافًا فَسَأَلَهُ عَنْ شَيْءٍ، لَمْ تُقْبَلْ لَهُ صَلَاةٌ أَرْبَعِينَ يَوْمًا».

"Uzajya ku mupfumu akagira icyo amubaza, iswalat ze azakora mu minsi mirongo ine ntabwo zizemerwa!"

Hadith yaturutse kwa Abi Hurayrat (Imana imwishimire) yavuze ko Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) yavuze iti:

«مَنْ أَتَى كَاهِنًا فَصَدَّقَهُ بِمَا يَقُولُ، فَقَدْ كَفَرَ بِمَا أُنْزِلَ عَلَى مُحَمَّدٍ ﷺ».

"Uzajya ku mupfumu akemera ibyo amubwiye, azaba ahakanye ibyahishuriwe Intumwa y'Imana Muhamadi (Imana imuhe amahoro n'imigisha)." Abu Daud yakiriye Hadith inakirwa n'abanditsi b'ibitabo bine bya Sunan, na Al-Hakim yavuze ko ari impamo, iturutse ku Ntuma y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) mu mvugo yayo igira iti:

«مَنْ أَتَى عَرَّافًا أَوْ كَاهِنًا فَصَدَّقَهُ بِمَا يَقُولُ، فَقَدْ كَفَرَ بِمَا أُنْزِلَ عَلَى مُحَمَّدٍ ﷺ».

“Umuntu wese ugana utera inzuzi cyangwa umupfumu akizera ibyo avuga, uwo azaba ahakanye ibyahishuriwe Intumwa y'Imana Muhamadi (Imana imuhe amahoro n'imigisha).”

Hadith yaturutse kwa Imran Ibun Huswayni (Imana imwishimire) yaravuze ati: Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) yaravuze iti:

«لَيْسَ مِنَّا مَنْ تَطَيَّرَ أَوْ تُطُيِّرَ لَهُ، أَوْ تَكَهَّنَ أَوْ تُكُهِّنَ لَهُ، أَوْ سَحَرَ أَوْ سُحِرَ لَهُ، وَمَنْ أَتَى كَاهِنًا فَصَدَّقَهُ بِمَا يَقُولُ، فَقَدْ كَفَرَ بِمَا أُنْزِلَ عَلَى مُحَمَّدٍ ﷺ».

"Ntari muri twe uwizera umwaku mu bintu, cyangwa se ukora ubupfumu cyangwa se agasaba kubukorerwa, cyangwa se uroga, cyangwa se usaba kurogerwa. N'uzajya ku mupfumu akemera ibyo amubwiye azaba ahakanye ibyahishuriwe Intumwa y'Imana Muhamadi (Imana imuhe amahoro n'imigisha)." Yakiriwe na Al Bazar mu ruhererekane rwiza.

Muri izi Hadith Ntagatifu: Harimo kubuza kujya ku bapfumu n'abaragura, abaroga ndetse n'abandi nkabo, kubabaza no kwemera ibyo bavuga, kandi zikaba zikubiyemo no kuburira abakora ibyo ko bazahura n'ibihano bya Allah;

Bityo ntabwo byemewe gushukwa n'uko bavuga ukuri muri bimwe mu bintu, cyangwa gushukwa n'ubwinshi bw'abantu babagana; kuko ari injiji bitemewe ko abantu bashukwa nazo; kubera ko Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) yabujije kubagana, kubabaza ndetse no kwemera ibyo bavuga; kubera ko ibyo birimo ikibi gihambaye, akaga gakomeye ndetse n'ingaruka mbi cyane, kandi kuko ari abanyabinyoma b'inkozi z'ibibi.

Nk'uko muri izi Hadith harimo gihamya cy'ubuhakanyi bw'umupfumu n'umurozi; kuko bombi biyitirira ubumenyi bw'ibitagaragara; kandi ibyo bikaba ari ubuhakanyi, ndetse no kubera ko batagera ku byo bagambiriye keretse binyuze mu gukorera amajini no kuyasenga mu cyimbo cy'Imana; kandi ibyo ni ubuhakanyi ku Mana ndetse no kuyibangikanya, kandi uwemera ibyo bavuga mu kwiyitirira kwabo ubumenyi bw'ibitagaragara aba ameze nk'abo, n'umuntu wese wakira ibyo bintu abikuye ku babikora; mu by'ukuri Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) yitandukanyije na we,

Nk'uko kandi bitemewe ku muyisilamu: Kwemera ibyo bavuga ko ari ubuvuzi; nko kuvugira amagambo y'ubupfumu ku mpigi cyangwa vagakoresha ubutare, n'ibindi nk'ibyo mu miziririzo bakora; kuko ibi biri mu bupfumu no kujijisha abantu, n'uzemera ibyo azaba abafashije mu binyoma byabo n'ubuhakanyi bwabo.

Kandi ntibyemewe nanone ko uwo ari we wese mu bayisilamu ajya kubareba; kugira ngo ababaze uwo umuhungu we cyangwa uwo mu banyamuryango be azashyingiranwa na we, cyangwa se ibizaba hagati y'abashakanye n'imiryango yabo yombi, yaba ibijyanye n'urukundo n'ubudahemuka, cyangwa se urwango no gutandukana, n'ibindi nk'ibyo; Kubera ko ibi biri mu bitagaragara ntawe ubizi uretse Allah Nyirubutagatifu.

Bityo rero, ni inshingano ku bayobozi, abashinzwe gukumira ibibi, n'abandi mu bafite ubushobozi n'ububasha: Kwamagana igikorwa cyo kujya kureba abapfumu n'abaraguzi n'abandi nkabo, no gukumira abakora kimwe muri ibyo bikorwa mu masoko n'ahandi no kubamagana byimazeyo, ndetse no kwamagana abajya kubareba.

Uku ni nako bimeze k'uburozi: Kuko buri mu biziririjwe by'ubuhakanyi; nk'uko Allah Nyir'ubutagatifu yabivuze ku byerekeye abamalayika babiri agira ati:

﴿...وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنۡ أَحَدٍ حَتَّىٰ يَقُولَآ إِنَّمَا نَحۡنُ فِتۡنَةٞ فَلَا تَكۡفُرۡۖ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنۡهُمَا مَا يُفَرِّقُونَ بِهِۦ بَيۡنَ ٱلۡمَرۡءِ وَزَوۡجِهِۦۚ وَمَا هُم بِضَآرِّينَ بِهِۦ مِنۡ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذۡنِ ٱللَّهِۚ وَيَتَعَلَّمُونَ مَا يَضُرُّهُمۡ وَلَا يَنفَعُهُمۡۚ وَلَقَدۡ عَلِمُواْ لَمَنِ ٱشۡتَرَىٰهُ مَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِنۡ خَلَٰقٖۚ وَلَبِئۡسَ مَا شَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ﴾

(Kandi (abo bamalayika) nta we bigishaga batabanje kumubwira bati “Mu by’ukuri twe turi ikigeragezo, uramenye ntube umuhakanyi.” Nuko bakabigiraho ibyo bifashisha mu gutanya umugabo n’umugore we, ariko nta n’uwo bashoboraga kugirira nabi babwifashishije bitari ku bushake bwa Allah. Kandi babigiragaho ibibagirira nabi bitanabafitiye akamaro, ndetse bari bazi neza ko ubuhisemo (uburozi) nta mugabane (ibihembo) azagira ku munsi w’imperuka. Kandi ibyo bahisemo (uburozi n’ubuhakanyi) bakabisimbuza (kurokora) roho zabo, ni bibi kuri bo iyo baza kubimenya.) Surat Al Baqarat: 102.

Iyi mirongo mitagatifu rero igaragaza ko uburozi ari ubuhakanyi, kandi ko abarozi batandukanya umuntu n'uwo bashakanye. Inagaragaza kandi ko uburozi bwo ubwabwo ntacyo butwara cyangwa se ngo bumarire umuntu, ahubwo Allah ni we ubuha uburenganzira bwo kugira icyo butwara kuko ari ko yabigennye, kubera ko Allah ari we waremye icyiza n'ikibi.

Nk'uko umurongo mutagatifu ubigaragaza: Ko abiga kuroga mu by'ukuri biga ibibangiriza nta cyo bibamariye, kandi ko nta mugabane bafite kwa Allah, ari byo kuvuga ngo: (Nta mahirwe cyangwa umugabane), iri rikaba ari isezerano ry'ibihano rikomeye rigaragaza uburemere bw'igihombo cyabo ku isi no ku mperuka, ndetse n'uko bigurishije ku giciro kigayitse cyane. Ni yo mpamvu Allah yabanenze kuri ibyo, agira ati:

﴿...وَلَبِئۡسَ مَا شَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ﴾

(...ni bibi kuri bo iyo baza kubimenya.) Surat Al Baqarat: 102. Naho kugura aha bisobanura kugurisha.

Mu by'ukuri haje ingaruka mbi, n'akaga karakomera bitewe n'aba banyabinyoma barazwe ubu bumenyi n'ababangikanyamana, maze bakabuyobesha abafite intege nke mu mitekerereze. INA LILAHI WA INA ILAY'HI RADJI'UNA: Mu by'ukuri turi aba Allah kandi ni iwe tuzasubiraho, Allah araduhagije kandi niwe mwiza wo kwiringira.

Turasaba Allah ubuzima bwiza no kurindwa ibibi by'abarozi, abapfumu n'abandi batekamutwe bose, tukanamusaba We Nyir'ubutagatifu kurinda abayisilamu ibibi byabo, no gushoboza abayobozi b'abayisilamu kuba maso kuri bo, no kubahiriza itegeko rya Allah kuri bo; kugira ngo abagaragu ba Allah baruhuke inabi yabo n'ibikorwa byabo bibi.. Kuko ariwe Munyabuntu, Umugiraneza.

Kandi rwose Allah yashyiriyeho abagaragu be ibyo bakwifashisha mu kwirinda inabi y'uburozi mbere y'uko buba, anabasobanurira ibyo babwivurisha nyuma y'uko barozwe; ku bw'impuhwe abafitiye, ineza abagirira, ndetse no kubuzuriza inema ze.

Muri ibi bikurikira hagaragazwa ibintu byifashishwa mu kwirinda akaga k'uburozi mbere y'uko urogwa, n'ibintu byifashishwa mu kubuvura nyuma y'uko bamaze kuroga bikomoka mu byemewe n'amategeko y'idini, ibisobanuro byabyo bikaba ari ibi bikurikira:

Icya mbere: Ibyifashishwa mu kwirinda akaga k'uburozi mbere y'uko urogwa; kandi icy'ingenzi muri byo ndetse kinafite akamaro kurusha ibindi ni: Kwirindisha ubusabe n'amagambo asingiza Allah byemewe n'amategeko y'idini, hamwe n'ubundi busabe ndetse n'amagambo yo kwikingira byaturutse ku Ntumwa y'Imana. Muri byo harimo gusoma: Ayatul Kursi - ari na yo Ayat isumba izindi muri Qor'ani Ntagatifu - nyuma ya buri swalat y'itegeko nyuma yo gusoza iswalat (salamu), ikaba ari amagambo ya Allah Nyir'Ubutagatifu agira ati:

﴿ٱللَّهُ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلۡحَيُّ ٱلۡقَيُّومُۚ لَا تَأۡخُذُهُۥ سِنَةٞ وَلَا نَوۡمٞۚ لَّهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ مَن ذَا ٱلَّذِي يَشۡفَعُ عِندَهُۥٓ إِلَّا بِإِذۡنِهِۦۚ يَعۡلَمُ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيهِمۡ وَمَا خَلۡفَهُمۡۖ وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيۡءٖ مِّنۡ عِلۡمِهِۦٓ إِلَّا بِمَا شَآءَۚ وَسِعَ كُرۡسِيُّهُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَۖ وَلَا يَـُٔودُهُۥ حِفۡظُهُمَاۚ وَهُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡعَظِيمُ255﴾

(Allah (ni we Mana y’ukuri) nta yindi mana ikwiye gusengwa by’ukuri uretse We, Uhoraho (Nyirubuzima bwuzuye buzira inenge), Uwigize, akanabeshaho ibiriho byose. Ntafatwa no guhunyiza habe n’ibitotsi. Ibiri mu birere n’ibiri mu isi ni ibye. Ni inde wagira uwo avuganira iwe uretse ku burenganzira bwe? Azi ibyababayeho (ku isi) n’ibizababaho (ku mperuka). Kandi nta n’icyo bamenya mu bumenyi bwe uretse icyo ashaka. Kursiyu ye ikwiriye ibirere n’isi, kandi ntananizwa no kubirinda (ibirere n’isi). Ni na We Uwikirenga, Uhambaye.) Surat Al Baqarat: 255. Kuyisoma na none: mu gihe cyo kuryama, kuko byemejwe biturutse ku Ntumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) ko yavuze iti:

«مَنْ قَرَأَ آيَةَ الْكُرْسِيِّ فِي لَيْلَةٍ، لَمْ يَزَلْ عَلَيْهِ مِنَ اللَّهِ حَافِظٌ، وَلَا يَقْرَبُهُ شَيْطَانٌ حَتَّى يُصْبِحَ».

"Uzasoma Ayatul Kursiy mu ijoro, Imana izakomeza kumurinda, shitani ntimwegere kugeza mu gitondo."

No muri byo ni ugusoma izi Surat zikurikira:

﴿قُلۡ هُوَ ٱللَّهُ أَحَدٌ1﴾

(Vuga (yewe Muhamadi) uti “We ni Allah, umwe Rukumbi,”)

﴿قُلۡ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلۡفَلَقِ1﴾

(Vuga (yewe Muhamadi) uti “Niragije (Allah), Nyagasani w’umuseke”,)

﴿قُلۡ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلنَّاسِ1﴾

(Vuga (yewe Muhamadi) uti “Niragije (Allah), Nyagasani w’abantu,”) Surat A-Nas: 1, Nyuma ya buri swalat y'itegeko no gusoma izi surat eshatu inshuro eshatu mu ntangiriro z'amanywa nyuma ya Swalat Al Fadj'r, no mu ntangiriro z'ijoro nyuma ya Swalat Al Magrib.

Muri ibyo harimo: Gusoma imirongo ibiri isoza Suratul Baqarat mu ntangiriro z'ijoro, ari yo magambo ya Allah Usumba byose agira ati:

﴿ءَامَنَ ٱلرَّسُولُ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡهِ مِن رَّبِّهِۦ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَۚ كُلٌّ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَمَلَٰٓئِكَتِهِۦ وَكُتُبِهِۦ وَرُسُلِهِۦ لَا نُفَرِّقُ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّن رُّسُلِهِۦۚ وَقَالُواْ سَمِعۡنَا وَأَطَعۡنَاۖ غُفۡرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيۡكَ ٱلۡمَصِيرُ285﴾

(Intumwa (Muhamadi) yemeye ibyo yahishuriwe biturutse kwa Nyagasani wayo ndetse n’abemera (barabyemeye). Bose bemeye Allah, abamalayika be, ibitabo bye n’Intumwa ze; (bavuga bati) “Nta n’imwe turobanura mu Ntumwa ze.” Baranavuga bati “Twumvise kandi twumviye. Turagusaba imbabazi, Nyagasani wacu! Kandi iwawe ni ho byose bizasubira.”) Kugera ku mpera z'iyi surat.

Kubera ko Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) mu mvugo yayo y'impamo yaravuze iti:

«مَنْ قَرَأَ الآيَتَيْنِ مِنْ آخِرِ سُورَةِ البَقَرَةِ فِي لَيْلَةٍ كَفَتَاهُ».

"Uzasoma imirongo ibiri isoza Suratul Baqarat mu ijoro, izaba imuhagije." Igisobanuro, kandi Allah ni we ubizi neza: ziramuhagije kumurinda inabi yose, kandi muri ibyo harimo gukunda kwiragiza Allah ngo akurinde ukoresheje amagambo agira ati: A'UDHU BIKALIMATI LAHI TAMAT MIN SHARI MA KHALAQA (amagambo ya Allah yuzuye azira inenge ngo andinde inabi y’ibyo yaremye) mu ijoro n'amanywa, no mu gihe ugeze ahantu aho ari ho hose yaba mu nyubako cyangwa mu butayu, mu kirere cyangwa mu nyanja, kubera imvugo y'Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha):

«مَن نَزَلَ مَنْزِلًا فَقالَ: أَعُوذُ بِكَلِمَاتِ اللهِ التَّامَّاتِ مِن شَرِّ ما خَلَقَ، لَمْ يَضُرَّهُ شَيءٌ حتَّى يَرْتَحِلَ مِن مَنْزِلِهِ ذَلِكَ».

"Uzagera ahantu yarangiza akavuga ati: AUDHU BIKALIMATILLAH A-TAMATI MIN SHARI MA KHALAQA: Nikinze ku magambo ya Allah yuzuye ngo andinde inabi y'ibyo yaremye, nta kibi kizamubaho kugeza avuye aho."

Muri ibyo: Ni uko Umuyisilamu avuga mu gitondo na nimugoroba inshuro eshatu ati:

«بِسْمِ اللهِ الَّذِي لَا يَضُرُّ مَعَ اسْمِهِ شَيءٌ فِي الأَرْضِ وَلَا فِي السَّمَاءِ، وَهُوَ السَّمِيعُ العَلِيمُ».

«BISMILLAHI LADHI LA YADWURU MA'A SMIHI SHAY'UN FIL AR'DWI WA LA FI SAMA-I, WA HUWA A-SAMI'UL ALIM: Niragije izina rya Allah ryo iyo rivuzwe nta kibi gishobora kubaho ku isi cyangwa se mu kirere, kandi Allah ni Uwumva cyane buri kimwe Umumenyi uhebuje.»

Impamvu y'ibi rero ni uko ari mpamo ko Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) yashishikarije abantu kubikoresha, kandi ko ibyo ari impamvu yo kurindwa kugerwaho n'ikibi icyo ari cyo cyose.

Icya kabiri: Ibyifashishwa mu kuvura uburozi nyuma y'uko bubaye, ibi na byo bikaba bikorwa mu buryo butandukanye:

Icya mbere: Kwinginga Allah kenshi, no gusaba Nyagasani gukuraho amakuba, no kuvanaho ibyago.

Icya kabiri: Gushyiraho umwete mu kumenya aho uburozi bwashyizwe, yaba mu itaka, cyangwa se ku musozi, cyangwa se ahandi; maze iyo hamenyekanye bukavanwayo ndetse bukangizwa, uburozi buba buvuyeho, iki kikaba ari kimwe mu buvuzi bw'uburozi bw'ingirakamaro cyane.

Icya gatatu: Ubuvuzi bwifashishije amagambo y'ubusabe n'amasengesho yubahirije amategeko y'idini, kandi bikaba ari byinshi; muri byo:

Ibishimangirwa mu mvugo y'Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) igira iti:

«اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ، أَذْهِبِ الْبَأْسَ، وَاشْفِ أَنْتَ الشَّافِي، لَا شِفَاءَ إِلَّا شِفَاؤُكَ، شِفَاءً لَا يُغَادِرُ سَقَمًا»

«ALLAHUMMA RABBAN-NASI, ADH'HIBIL BA'SA, WASH'FI ANTASH-SHAFI, LAA SHIFA'A ILLAA SHIFA'UKA, SHIFA'AN LAA YUGHADIRU SAQAMAN: Mana Nyagasani, Nyagasani w'abantu, kuraho uburwayi, unakize kuko ni wowe Mukiza, nta gukira kubaho uretse gukiza kwawe, gukiza kudasiga indwara n'imwe.» Ibi abisubiramo inshuro eshatu,

No muri ibyo: Ubuvuzi Djibril yavurishije Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha), ni uku kuvuga imvugo igira iti:

«بِسْمِ اللَّهِ أَرْقِيكَ، مِنْ كُلِّ شَيْءٍ يُؤْذِيكَ، وَمِنْ شَرِّ كُلِّ نَفْسٍ أَوْ عَيْنِ حَاسِدٍ، اللَّهُ يَشْفِيكَ، بِسْمِ اللَّهِ أَرْقِيكَ»

«Ku izina ry'Imana ndagusabira urukingo, ngo urindwe ikintu cyose cyakugirira nabi, ndetse n'ububi bwa buri roho cyangwa ijisho ry'umunyeshyari, Imana igukize, ku izina ry'Imana ndagusabira urukingo.» Kandi abisubiramo gutyo inshuro eshatu.

Muri byo -kandi uyu ni umuti w'ingirakamaro ku mugabo wafunzwe ntabashe gukorana imibonano mpuzabitsina n'umugore we-: ni uko afata amababi arindwi mabisi y'igiti cya Sidr akayasekura n'ibuye cyangwa ikindi gisa na ryo, akayashyira mu gikoresho, akayasukaho amazi amuhagije yo gukaraba umubiri wose (Ghus'l), maze akayasomeramo:

Ayat Al Kursiyu, na

﴿قُلۡ يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡكَٰفِرُونَ1﴾

(Vuga (yewe Muhamadi) uti “Yemwe bahakanyi!) Surat Al Kafiruna: 1, na

﴿قُلۡ هُوَ ٱللَّهُ أَحَدٌ1﴾

(Vuga (yewe Muhamadi) uti “We ni Allah, umwe Rukumbi,”) Surat Al Ikhlaasw: 1, na

﴿قُلۡ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلۡفَلَقِ1﴾

(Vuga (yewe Muhamadi) uti “Niragije (Allah), Nyagasani w’umuseke”) Surat Al Falaq: 1, na

﴿قُلۡ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلنَّاسِ1﴾

(Vuga (yewe Muhamadi) uti “Niragije (Allah), Nyagasani w’abantu,”) Surat A-Nas: 1,

N'imirongo ivuga ibyo kuroga iri muri Surat Al A'araf, aho Allah aragira ati:

﴿وَأَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسَىٰٓ أَنۡ أَلۡقِ عَصَاكَۖ فَإِذَا هِيَ تَلۡقَفُ مَا يَأۡفِكُونَ117 فَوَقَعَ ٱلۡحَقُّ وَبَطَلَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ118 فَغُلِبُواْ هُنَالِكَ وَٱنقَلَبُواْ صَٰغِرِينَ119﴾

(Maze duhishurira Musa tumubwira tuti “Naga inkoni yawe!” (Ayinaze ihinduka inzoka nini) ihita imiragura ibyo bari bamaze guhimba (ibirozi).

(Nuko ukuri kurigaragaza, maze ibyo bakoze bihinduka imfabusa.)

(Nuko batsindirwa aho, maze barasuzugurika.) Surat Al A'raf: 117-119,

N'imirongo yo mu Isura yitiriwe Umuhanuzi Yona (Yunus), ari yo magambo ya Nyagasani agira ati:

﴿وَقَالَ فِرۡعَوۡنُ ٱئۡتُونِي بِكُلِّ سَٰحِرٍ عَلِيمٖ79 فَلَمَّا جَآءَ ٱلسَّحَرَةُ قَالَ لَهُم مُّوسَىٰٓ أَلۡقُواْ مَآ أَنتُم مُّلۡقُونَ80 فَلَمَّآ أَلۡقَوۡاْ قَالَ مُوسَىٰ مَا جِئۡتُم بِهِ ٱلسِّحۡرُۖ إِنَّ ٱللَّهَ سَيُبۡطِلُهُۥٓ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُصۡلِحُ عَمَلَ ٱلۡمُفۡسِدِينَ81 وَيُحِقُّ ٱللَّهُ ٱلۡحَقَّ بِكَلِمَٰتِهِۦ وَلَوۡ كَرِهَ ٱلۡمُجۡرِمُونَ82﴾

(Farawo aranavuga ati “Nimunzanire buri murozi wese w’umuhanga.”)

(Nuko abarozi bamaze kuza, Musa arababwira ati “Nimunage hasi ibyo mushaka kunaga.”)

(Nuko bamaze kunaga, Musa aravuga ati “Ibyo mwazanye ni uburozi, rwose Allah arabiburizamo. Mu by’ukuri Allah ntatuma ibikorwa by’abangizi bitungana.”)

(Kandi Allah ashimangiza ukuri amagambo ye, kabone n’ubwo bitashimisha inkozi z’ibibi.) Surat Yunus: 79-82,

N'imirongo iri muri Surat Twaha ari yo:

﴿قَالُواْ يَٰمُوسَىٰٓ إِمَّآ أَن تُلۡقِيَ وَإِمَّآ أَن نَّكُونَ أَوَّلَ مَنۡ أَلۡقَىٰ65 قَالَ بَلۡ أَلۡقُواْۖ فَإِذَا حِبَالُهُمۡ وَعِصِيُّهُمۡ يُخَيَّلُ إِلَيۡهِ مِن سِحۡرِهِمۡ أَنَّهَا تَسۡعَىٰ66 فَأَوۡجَسَ فِي نَفۡسِهِۦ خِيفَةٗ مُّوسَىٰ67 قُلۡنَا لَا تَخَفۡ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡأَعۡلَىٰ68 وَأَلۡقِ مَا فِي يَمِينِكَ تَلۡقَفۡ مَا صَنَعُوٓاْۖ إِنَّمَا صَنَعُواْ كَيۡدُ سَٰحِرٖۖ وَلَا يُفۡلِحُ ٱلسَّاحِرُ حَيۡثُ أَتَىٰ69﴾

(Baravuga bati “Yewe Musa! Hitamo kubanza kunaga (inkoni yawe) cyangwa abe ari twe tubanza kunaga!”)

(Musa) aravuga ati “Ahubwo nimube ari mwe mubanza kunaga! (Bakimara kunaga) imigozi n’inkoni byabo bimugaragarira nk’ibiri kugenda (nk’inzoka) kubera uburozi bwabo.”)

(Nuko Musa yiyumvamo ubwoba.)

(Turavuga tuti “Witinya! Mu by’ukuri ni wowe uri butsinde.”)

(“Ngaho naga hasi ikiri mu kuboko kwawe kw’iburyo (inkoni)! Kiraza kumiragura ibyo bakoze. Mu by’ukuri ibyo bakoze ni ubucakura bw’abarozi, kandi umurozi ntashobora gutsinda aho yaba ari hose.”) Surat Twaha: 65-69.

Nyuma yo gusomera mu mazi ibyavuzwe, ayanywaho inshuro eshatu, maze asigaye akayiyuhagira, muri ubu buryo uburwayi burakira, Insha Allah (Allah abishatse), kandi bibaye ngombwa kuyakoresha inshuro ebyiri cyangwa zirenga nta kibazo, kugeza uburwayi bukize.

Ubu busabe n'amagambo asingiza Allah, amagambo yo kwisunga Allah ndetse n'ubu buryo, ni zimwe mu mpamvu zikomeye zo kwirinda ikibi cy'uburozi ndetse n'ikindi kibi icyo ari cyo cyose. Kandi ni n'intwaro ihambaye yo kuvanaho uburozi nyuma y'uko bumaze kuba; ku muntu ubihozaho mu kuri n'ukwemera, yizera Allah, amwishingikirijeho, ndetse n'umutima we wanyuzwe n'ibyo bisobanuye.

Ibi nibyo Allah yanshoboje gusobanura mu bintu byakwifashishwa mu kwirinda uburozi no kubuvura. Allah niwe Mushoboza.

Aha haza ingingo y'ingenzi, ari yo kuvura uburozi hifashishijwe ibikorwa by'abarozi, ibi bikaba bikorwa binyuze mu kwiyegereza amajini mu kuyabagira cyangwa kuyakorera ibindi mu bikorwa byo kuyiyegereza; ibi rero ntibyemewe; kuko ari kimwe mu bikorwa bya Shitani; ahubwo ni ibangikanyamana rikuru; Nk'uko bitemewe kubivura binyuze mu kubaza abapfumu, abaragura n'abatekamutwe, no gukoresha ibyo bavuga; kuko atari abemeramana, kandi bakaba ari abanyabinyoma b'abanyabyaha bavuga ko bazi ubumenyi bw'ibitagaragara, bakayobya abantu, kandi Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) ikaba yaraburiye abantu kutabasanga, kutababaza ndetse no kutabemera, nk'uko byabanje gusobanurwa mu ntangiriro y'ubu butumwa, Bityo ni itegeko kwirinda ibyo, kandi byemejwe ko ari impamo ko Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) yabajijwe ibyerekeye gusaba umurozi kugira ngo akureho uburozi (Nush'rat), nuko iravuga iti:

«هِيَ مِنْ عَمَلِ الشَّيْطَانِ».

“Ni igikorwa cya Shitani”, Yakiriwe na Imam Ahmad na Abu Daud mu ruhererekane rwiza.

A-Nushrat ni ugukuraho uburozi ku warozwe. Kandi icyo yashakaga kuvuga (Imana imuhe amahoro n'imigisha) muri aya magambo ye ni: A-Nushrat yakoreshwaga n'abantu bo mu gihe cy'ubujiji, ikaba ari: Gusaba umurozi kugira ngo akureho uburozi, cyangwa se kubukuraho hakoreshejwe uburozi nkabwo bukozwe n'undi murozi.

Naho kubivura hifashishijwe amagambo avugwa mu buvuzi bwubahirije amategeko y'idini (A-Ruqiyat), n'amasura yo kwikingira yemewe n'amategeko, ndetse no kunywa imiti yemewe, ibyo biremewe nk'uko byabanje kuvugwa, Kandi ibyo byashimangiwe n'umuhanga Ibun Al Qayim, na Sheikh Abdul Rahman Ibun Hasan mu gitabo cya Fat'h Al Majid (Allah abagirire impuhwe), ndetse ibyo byanashimangiwe n'abandi mu bamenyi.

Allah niwe dusaba ko ashoboza abayisilamu kurindwa ikibi cyose, no kubarindira idini ryabo, no kubaha kurisobanukirwa, no kurindwa ibinyuranyije n'amategeko ye byose.

Amahoro ya Allah n'imigisha bye bisakare ku mugaragu we n'Intumwa ye Muhamadi, n'ab'iwe n'abasangirangendo be.

***

rw397v5.0 - 25/10/2026